5 tips om je kind te leren omgaan met emoties

17 maart 2021

Emoties zijn ontzettend verwarrend. Vaak denken we het ene te voelen, terwijl er eigenlijk een andere emotie onder ligt. Veel mensen worden bijvoorbeeld boos als ze schrikken of verdrietig als ze bang zijn. Volwassenen kunnen die reactie wel plaatsen, maar kinderen moeten dat nog leren. Je kunt je kind helpen zijn of haar eigen emoties en gevoelens te ‘verstaan’ en er woorden aan te geven. Dit helpt je kind om zijn of haar gevoelens te uiten en ermee om te gaan. We geven vijf concrete tips hoe je jouw kind kunt helpen om te gaan met zijn of haar gevoelens.

Tip 1: herken emoties bij je kind

Het is als ouder belangrijk goed te kijken naar je kind en te leren welke signalen jouw kind uitzendt bij bepaalde emoties en gevoelens. Deze signalen zullen per kind verschillen.

Het ene kind zal zich bij verdriet bijvoorbeeld terugtrekken of stil worden, terwijl de ander juist openlijk huilt. Het ene kind is gemakkelijker te ‘lezen’ dan het andere en uit zich expressiever. Een ander kind is meer introvert. Als ouder is het belangrijk alert te zijn op welke signalen je kind afgeeft en deze juist te interpreteren. Als je als ouder zelf rustig bent, lukt dit beter. Ben je gestrest of bezig met andere dingen, dan wordt het logischerwijs lastiger.

Tip 2: benoem de emoties bij je kind

Benoem de emotie die jij denkt te herkennen en verwoord wat je aan je kind ziet en merkt. Je ondertitelt als het ware de emoties en gedachten van je kind. Als het bijvoorbeeld valt en huilt, kan de ouder uitleggen dat het kind verdrietig is omdat het zich pijn heeft gedaan.

Maar ook bij andere emoties kan de ouder uitleggen wat het kind van binnen kan voelen en denken. Dat het bijvoorbeeld teleurgesteld is als het niet wordt uitgenodigd voor een speelafspraakje. Of dat het boos kan zijn omdat iemand hem of haar oneerlijk heeft behandeld. Ook bij oudere kinderen blijft het belangrijk om aandacht te hebben voor de signalen die het geeft. Dat je ziet dat je kind baalt van een laag cijfer voor een toets of dat het zich boos of chagrijnig voelt omdat hij of zij het niet eens is met de regels die jij als ouder geeft. Dan erken je dat die emotie er is, en dan kun je ook begrip tonen. Vaak zie je dan dat dat een stuk rust geeft en het kind vervolgens kalmeert. Wat je je kind hierdoor leert, is dat het oefent om zichzelf gerust te stellen en (kleine) frustraties te doorstaan. Je kind wordt hierdoor flexibeler en veerkrachtiger.

Tip 3: help je kind bij het uiten van emoties

Geef je kind ruimte en help het om emoties veilig te uiten. Het uiten is nodig om je kind weer tot rust te laten komen. Geef zelf het goede voorbeeld of geef suggesties wat je kind beter wel en niet kan doen. Het is goed om te weten dat je als ouder grenzen moet stellen aan het uiten van de emoties.

Er zijn namelijk goede en minder goede manieren. Emoties mogen er zijn, maar niet al het gedrag in de emotie is acceptabel. Ieder kind wordt weleens boos, en dat mag ook! Je kunt je kind helpen door te bespreken wat wel en niet kan. In het algemeen geldt dat een kind zichzelf of anderen geen pijn mag doen, niet mag kwetsen en niet tot last mag zijn. Kinderen (en ouders) kunnen vaak goed emoties uiten in sport of in creatief bezig zijn.

Tip 4: praat met elkaar als je kind weer rustig is

Is je kind nog boos of niet voor rede vatbaar? Wacht dan tot je kind weer rustig is voordat je het gesprek aangaat.

Als je met je kind gaat praten terwijl het nog boos is, wordt het lastig. Je kunt je kind kalmeren door het bijvoorbeeld op een rustige plek te laten afkoelen. Daarna kun je bespreken wat het kind kan leren van deze situatie. Luister goed en stel ook vragen. Je kunt wat je kind zegt ook samenvatten, zodat je kind merkt dat je echte aandacht voor hem of haar hebt. Ieder kind heeft ook zijn eigen manier ontwikkeld hoe het met situaties omgaat. Het ene kind kijkt bijvoorbeeld door een roze bril, weer een ander bekijkt het probleem met een donkere bril op. Ook is het ene kind meer geraakt door een gebeurtenis dan een ander. Praat daarom ook over hoe je kind denkt en handelt in een situatie. Hoe lost het zijn of haar problemen op? Dat geeft je als ouders inzicht in waarom je kind op een bepaalde manier reageert in een specifieke situatie. Zo leer je hoe je je kind verder kunt helpen. Realiseer je als ouder wel dat over gevoelens praten vaak moeilijk is voor kinderen en jongeren. Vooral over verdriet praten, blijkt erg lastig. Een open houding van ouders, zonder directe veroordeling, kan helpen gevoelige zaken te bespreken.

Tip 5: zorg dat je kind zich veilig voelt

De emoties van je kind herkennen en daar als ouder mee leren omgaan, is erg belangrijk voor je kind. Het is ook belangrijk om te weten dat jij als ouder een voorbeeldfunctie hebt.

Ben je als vader bijvoorbeeld bang voor honden en ga je ze het liefst uit de weg? Grote kans dat een van je kinderen ook geen hondenvriend is en ze het liefst mijdt. Als ouder mag je je eigen emoties ook laten zien. Als je die bijvoorbeeld altijd wegstopt, denkt je kind dat hij of zij hetzelfde moet doen. Kinderen kunnen echter ook gevoelig zijn voor de emoties van hun ouders en kunnen zelf ook bezorgd of bang worden. Een voorbeeld: je kind valt en heeft eigenlijk helemaal geen pijn, maar door jouw schrikreactie begint het kind toch te huilen. Probeer je eigen gevoelens ook uit te leggen en benoem dat het weer goed komt.

Reacties

Laat een reactie achter

Wil je graag reageren op dit verhaal. Heb jij er iets aan gehad? Of wil je gewoon iets met ons delen? Laat dan een reactie achter.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Gerelateerde blogposts

Meer blogposts
  • De waarde van relaties in het gezin

    Emoties zijn ontzettend verwarrend. Vaak denken we het ene te voelen, terwijl er eigenlijk een andere emotie onder ligt. Veel mensen worden bijvoorbee…

  • Help je kind aan een positief zelfbeeld. Praktische adviezen voor ouders

    Emoties zijn ontzettend verwarrend. Vaak denken we het ene te voelen, terwijl er eigenlijk een andere emotie onder ligt. Veel mensen worden bijvoorbee…

  • Praktische tips om met je kind in gesprek te gaan

    Emoties zijn ontzettend verwarrend. Vaak denken we het ene te voelen, terwijl er eigenlijk een andere emotie onder ligt. Veel mensen worden bijvoorbee…